تاریخچه کیوی :
ارزش غذایی کیوی :
نقش کیوی در کنترل بیماری :
نحوه کشت و نگهداری کیوی :
روش مصرف کیوی :
تاریخچه کیوی :
میوه کیوی برای اولین بار در قرن بیستم و در جنوب کشور چین کشت گردید اما در دهه 40 کشت تجاری آن آغاز گردید و امروزه کشورهای
نیوزلند و چین و ایتالیا و ایران بزرگترین تولید کنندگان این میوه میباشند.
گونه های بسیار زیادی از میوه کیوی کشت گردیده ولی گونه های تجاری ان ،به تعداد محدودی از گونه های actinidia deliciosa ‚chico
‚ Hayward ‚ saanichton 12 تعلق دارد که در ایران تنها گونه هایوارد جنبه تجاری دارد .
ارزش غذایی کیوی:
83 درصد وزن آن را آب تشکیل میدهد. برخی از انواع کیوی هیوارد دارای 2/1 درصد پروتئین است. به طور متوسط 8 تا 15 درصد وزن میوه
را کربوهیدرات تشکیل میدهد، قند اصلی این میوه گلوکز و فروکتوز است که به ترتیب 2 تا 6 درصد و 5/1 تا 8 درصد وزن میوه راتشکیل میدهد
و مقدار کمی (حدود 2 درصد) نیز ساکارز دارد که این قندها عموما در طول رسیدن میوه تشکیل میشود. دیگر ارزشهای تغذیه ای در میوه
رسیده عبارتند از:
17% تا 98% پکتین ‚ 56% اسید گالاکتورونیک ‚ 95%. تانن
کیوی سرشار از ویتامین و مواد مغذی برای بدن میباشد:
کیوی منبعی غنی و سرشار از ویتامین C است و مقدار ویتامین C آن از پرتقال نیز بیشتر است.
کیوی همچنین دارای ویتامین A ویتامینهای B۱، B۲، B۳ و سایر ویتامینهای گروه ب میباشد.
مقدار پتاسیم آن از موز بیشتر است.
کیوی از میوههای بسیار کم کالری است. در ۱۰۰ گرم کیوی ۴۷ کالری وجود دارد. و از جهت میزان کالری همردیف زردآلو و نارنگی است.
نقش کیوی در کنترل بیماری :
پکتین موجود در کیوی به جهت ترکیب با صفرا، مانع جذب کلسترول و سبب افزایش دفع آن میگردد، بنابراین به کاهش کلسترول خون کمک
میکند.فیبر محلول که بخش مهمی از فیبر غذایی کیوی را تشکیل میدهد، علاوه بر کمک به کاهش کلسترول در تنظیم حرکات دستگاه گوارش
و ممانعت از یبوست، به تنظیم قند خون کمک میکند، لذا افراد مبتلا به دیابت در مقادیر کنترلشده و تحت نظر متخصص تغذیه قادر به مصرف
این میوه خواهند بود.
یکی از آنزیمهای تجزیهکننده در کیوی «آکتینیدین» نام دارد و به همین علت آن را با گوشت آغشته میکنند تا نرم و ترد شود.از این خاصیت
میتوان برای طبخ غذاهای گوشتی جهت سالمندان استفاده نمود. چرا که یکی از دلایل عدم مصرف گوشت در این گروه سنی آسیب پذیر، عدم
توانایی جویدن تکههای گوشت و ابتلا به سوء هاضمه میباشد.
از میزان منیزیم بسیار بالایی نیز برخوردار است و به همین خاطر نیز امکان مبتلا شدن به بعضی از سرطانها و بیمارهای قلبی را کاهش
میدهد.گرچه هنوز در مورد تأثیر خاص رژیم غذایی بر شیوع سکته، شواهد محکمی در دست نیست ولی بسیاری از پزشکان معتقدند که رژیم
درمانی سبب کاهش فشارخون شده و در نتیجه سبب کاهش خطر بروز سکته مغزی میشود. کیوی نیز در کنار سایر میوهها و همچنین سبزیجات،
غنی از ویتامینهای آنتی اکسیدان، پتاسیم و ترکیبات گیاهی مفید دیگر بوده و در مجموع مصرف 5 واحد میوه (از جمله کیوی) در روز توصیه
میشود. تحقیقات در کشور انگلستان نشان داده است که دریافت بالای انواع میوهها و سبزیجات با شیوع پایین سکته مغزی ارتباط دارد.مطالعهای
نیز در بلژیک حاکی از این است که بیماران دارای سطوح بالای ویتامین A در خون که ناشی از مصرف میوه و سبزیجات سرشار از پیشساز
ویتامین A (بتاکاروتن) بوده است، پس از بروز سکته سریعتر بهبود یافتهاند.
در حضور مواد سرطانزا (رادیکالهای آزاد) رگهای مغزی سریعتر دچار ضایعه میشوند، بنابراین افزایش دریافت روزانه مواد مغذی آنتی اکسیدان
(مثل ویتامینهای A و C) به مبارزه علیه خطر این مواد کمک میکند.
كيوي از ميوههايي است كه محافظت كننده بدن در برابر بيماريهاي عفوني و آسيبرساننده به ساختار DNA به حساب ميآيد. تحقيقات نشان
دادهاندكه در اين ميوه مقادير بالايي فلاونوييد و انواع كاروتنوييد وجود دارد كه در مجموع به آنها فيتونوترينت گفته ميشود. اين تركيبات ساختار
DNA سلولها را در برابر راديكال هاي آزاد محافظت كرده و فعاليت آنتياكسيداني تركيباتي نظير ويتامين C و E را چندين برابر مي كند . به اين
دليل مصرف اين ميوه به سيگاريها، كساني كه در هواي آلوده بيشتر تردد دارند و حتي افرادي كه در آنها به طور ارثي سابقه يا استعداد بيماريهاي
ژنتيكي شايع است، توصيه ميشود.
اين ميوه اگر چه كمتر از آن گفته ميشود اما داراي خواص تغذيهاي فراوانيست. با وجود تمامي فوايدي كه يك به يك آنها را بر خواهيم شمرد، اين
ميوه ازميوههايي محسوب ميشود كه داراي اگزالات هستند. اگزالات تركيبي است كه وقتي وارد بدن ميشود ، در مايعات بدن باقي ميماند و
موجب بروز عارضه در اعضايي نظير كليهها و كيسه صفرا مي شود. به اين منظور اين ميوه براي افرادي كه مستعد سنگ كليه و سنگ كيسه
صفرا هستند بايد با احتياط ميل شود. به علاوه، اگزالات موجود در اين ميوه، مانع جذب كلسيم ميشود. به اين دليل نبايد حداقل 2 تا 3 ساعت قبل
و بعد از مصرف لبنيات و حتي قرصهاي كلسيم اين ميوه را تناول كرد تا مانع جذب اين ماده مغذي نشود.
كيوي مانند قرص آسپيرين موجب رقيق شدن خون شده، از ايجاد پلاك در خون جلوگيري ميكند .اين ميوه به دليل خاصيت كاهندگي كه بر سطح تري
گليسيريد دارد، از غلظت خون ميكاهد و از تنگ شدن عروق و نهايتا بروز انواع سكتهها جلوگيري ميكند. آسپيرين از داروهايي است كه به رغم
عوارض جانبي آن همواره بايد از سوي افراد مبتلا و حتي مستعد به مصرف برسد و عوارضي نظير التهاب، زخم و حتي خونريزي روده را ايجاد
ميكند، در حالي كه مصرف روزانه دو عدد كيوي ميتواند همان اثر را داشته باشد.بر خلاف آسپيرين اين ميوه داراي تركيباتي نظير ويتامين C
،E ، پلي فنولها،پتاسيم، مس و منيزيم است كه همه آنها در حفظ سلامت قلب و عروق ضروري به نظر ميرسند. در مطالعهاي كه در سال 2004
روي تعدادي داوطلب به انجام رسيد، ديده شد كه در اين افراد با مصرف روزانه 2 تا 3 عدد كيوي در مدت 28 روز، به ميزان 18 درصد از ميزان
عوامل ايجاد كننده بيماريهاي قلبي و 15 درصد از سطح تري گليسيريد كاسته شده است. از اين رو متخصصان علم تغذيه اين ميوه را به بيماران
قلبي توصيه ميكنند و آن را براي پيشگيري از بروز بيماريهاي قلبي مهم ميدانند.
جالب است بدانيد، ويتامين C در كاهش علائم بيماري آسم بسيار موثر است و متخصصان تغذيه تمامي مواد غذايي غني از اين ماده مغذي
را به بيماران مبتلا توصيه ميكنند. مطالعهاي كه روي 18 هزار و 737 كودك ساكن مركز و جنوب ايتاليا به انجام رسيده، نشان ميدهد
كودكاني كه در هفته 5 تا 7 عدد ازاين ميوه ميل ميكنند، داراي علائم تنفسي كمتري نسبت به كودكاني هستند كه فقط يك عدد از اين ميوه
مصرف ميكنند. آنها كمتر به سرفه خصوصا سرفههاي شبانه و مزمن مبتلا شده، شمار سرفههايشان كاهش چشمگيري پيدا ميكند، به طوري
كه سرفه هاي شديد به ميزان 41 درصد و تمامي علائم به ميزان 32 درصد كاهش مييابد. به اين دليل محققان مصرف انواع مواد غذايي
غني از اين ماده مغذي نظير كيوي را توصيه ميكنند.
حتما خود شنيدهايد كه مصرف هويج ميتواند از ضعيف شدن بينايي جلوگيري ميكند. جالب است بدانيد، محققان دريافتهاند، مصرف روزانه
2 تا 3عدد كيوي نيز داراي چنين خاصيتي است و از ضعف بينايي كه اغلب با افزايش سن بروز ميكند، جلوگيري ميكند. مطالعهاي كه روي
77 هزار و 652 زن و 40هزار و 323 مرد به انجام رسيده، نشان ميدهد افرادي كه در روز بيش از 3 واحد ميوه، مصرف كردهاند، كمتردچار
ضعف بينايي شدهاند. محققان دريافتهاند كه مواد مغذي نظير ويتامين C وE در كنار بتاكاروتن از تركيباتي هستند كه به دليل خاصيت آنتي اكسيداني
موجب حفظ سلولهاي دستگاه بينايي ميشوند و كيوي به دليل داشتن مقادير مناسبي از همه اين مواد، بهترين ميوه با چنين خاصيتي به شمار
ميرود.
علاوه بر ويتامين C، كيوي منبع مناسب فيبر غذايي نيز است، طوري كه در هر يک عدد آن، 2/5 گرم فيبر وجود دارد. بررسيها نشان دادهاند،
رژيمهايي كه فيبر غذايي بالايي دارند، نميگذارند سطح كلسترول خون به حد غيرمجاز و بيمارگونه برسد و به اين ترتيب خطر ابتلا به بيماري
هاي قلبيعروقي و حملات قلبي كم ميشود. فيبرها سطح قند خون را نيز در حد طبيعي تنظيم ميکنند. به اين دليل خوردن اين ميوه براي
ديابتيها، كساني كه سابقه بيماري قلبي دارند و يا چربي خونشان بالاست، توصيه ميشود.
همچنين، به دليل متصل شدن فيبرها به تركيبات سمي در روده بزرگ و دفع سريعتر آنها، احتمال بروز سرطان روده به حداقل ميرسد.
>بالا<
نحوه نگهداری کیوی :
انواعی را انتخاب کنید که خیلی سفت و خیلی نرم نباشند. این میوه ظریف به هنگام رسیدن، مقداری گاز اتیلن متصاعد میکند، بنابراین میوه
را به دقت و به آرامی باید چید، زیرا هر گونه ضربهای موجب تخمیر اتیلن میشود و میوه را زودتر از موعد نرم و مچاله میکند. به هیچ وجه
نباید انبارکیوی با سایر میوهها در یک جا قرار گیرد، مخصوصا با سیب و گلابی که گاز اتیلن متصاعد شده آنها بیش از دیگر میوه هاست . هنگام
خريد اين ميوه نمونهاي از آن را در ميان انگشتان خود قرار دهيد و درصورتي كه بر اثر فشار جزئي، نرمي زير دستان خود احساس كرديد از
خريدن آن صرف نظر كنيد. اين ميوه را ميتوانيد در دماي اتاق نگهداري كرده، آنرا به مدت چند روز ذخيره كنيد. هرگز اين ميوه را كنار سيب،
گلابي و سيب زميني قرار ندهيد، زيرا از اين ميوهها گازي متصاعد ميشود كه موجب رسيدن بيش از اندازه اين ميوه ميشود. به علاوه، توصيه
ميشود هيچگاه كيوي بسيار نرم يا لك دار نخريد؛ اما در صورتي كه ميوه شما نارس است ميتوانيد آن را در كاغذ همراه ميوههايي نظير سيب،
گلابي يا موز قرار دهيد تا فرآيند رسيدن تسريع شود. هرگز به اندازه ميوه توجه نداشته باشيد، زيرا در ميزان مواد مغذي موجود در آن تاثيري
ندارد. تصور نكنيد ميوه درشتتر داراي مقدار بيشتري ماده مغذي است و ارزش تغذيه اي بيشتري دارد.
روش مصرف کیوی :
علاوه بر استفاده تازه از کیوی، از آن میتوان در تهیه مربا، شربت، انواع سالادهای میوه و دسرها و همچنین برای تهیه کباب به عنوان تردکننده
گوشت استفاده نمود.
>بالا<